Πώς η εμμονή με το γάλα αμυγδάλου σκοτώνει τις μέλισσες

Δευτέρα, 17 Φεβρουάριος 2020 15:46 | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ
Πώς η εμμονή με το γάλα αμυγδάλου σκοτώνει τις μέλισσες

Σε θανάσιμη απειλή για τις μέλισσες εξελίσσεται η στροφή που παρατηρείται στις διατροφικές συνήθειες εκατομμυρίων ανθρώπων σε όλο τον κόσμο, με την κατανάλωση γάλακτος αμυγδάλου. Οι παραγγελίες για το συγκεκριμένο προϊόν, που έχει εισβάλει στο καθημερινό τραπέζι αλλά και στις καφετέριες, έχουν εκτιναχθεί την τελευταία 10ετία. Μόνο στις ΗΠΑ η ζήτηση έχει αυξηθεί κατά 250%, σύμφωνα με την εταιρεία Nielsen.

Με τον ρόλο των μελισσών στην παγκόσμια τροφική αλυσίδα να παραμένει κομβικός, αυτή η εναλλακτική, vegan πρόταση απέναντι στο ζωικό γάλα έχει προβληματίσει τους επιστήμονες. Όπως σημειώνει ο Guardian, οι καλλιέργειες αμυγδάλου πολλαπλασιάζονται σαν τα «μανιτάρια», με τον καρπό -λόγω της αυξημένης ζήτησης- να αντιμετωπίζεται ακόμα περισσότερο ως «θησαυρός» για τους καλλιεργητές. Αποτέλεσμα: Οι αγρότες προσπαθούν με κάθε τρόπο να περιορίσουν τις απώλειες, χρησιμοποιώντας τεράστιες ποσότητες ζιζανιοκτόνων.

Αυτή, όμως, η πρακτική καταδικάζει σε θάνατο τις μέλισσες, που επικονιάζουν τις αμυγδαλιές. Τα μεγαλύτερα προβλήματα εντοπίζονται στις «αχανείς» καλλιέργειες του Central Valley στην Καλιφόρνια. Εκτιμάται ότι το 80% της παγκόσμιας παραγωγής αμυγδάλου βγαίνει από αυτήν την τεράστια περιοχή με τις ατέλειωτες οριζόντιες γραμμές των δέντρων που τείνουν να ενωθούν στον ορίζοντα.

Ένα από τα πιο διαδεδομένα φυτοφάρμακα είναι η γλυφοσάτη, η οποία κυκλοφορεί στην αγορά για γεωργική χρήση με την εμπορική ονομασία Roundup. Το συγκεκριμένο σκεύασμα είναι θανατηφόρο για τις μέλισσες. Παράλληλα, έχει αποδειχθεί ότι συνδέεται και με τον καρκίνο στους ανθρώπους. Η Bayer, πάντως, (σ.σ. εξαγόρασε τη «Mosanto», που το παρασκεύασε τη δεκαετία του 1970) επιμένει πως δεν υπάρχει καμία τέτοια σύνδεση.

Εκτός, όμως, από τα φυτοφάρμακα υπάρχουν και δύο ακόμη παράγοντες που εξολοθρεύουν τις μέλισσες, καθιστώντας ακόμα πιο δυσοίωνο το μέλλον τους.

Την περίοδο του χειμώνα το σμήνος παραμένει συνήθως μέσα στην κυψέλη, εξασφαλίζοντας με μικρές κινήσεις τη διατήρηση της θερμοκρασίας στους 32 βαθμούς Κελσίου, ώστε η βασίλισσα να παραμένει ζεστή. Η παρουσία αμυγδαλιών κοντά στις αποικίες ωθούν την έξοδο των εντόμων έως και δύο μήνες νωρίτερα από το κανονικό.

Από την άλλη οι αχανείς εκτάσεις με τον συγκεκριμένο τύπο δέντρου έχουν ως αποτέλεσμα την παρουσία εκατομμυρίων μελισσών σε σχετικά μικρές περιοχές, κάτι που κάνει ευκολότερη τη μετάδοση ασθενειών. Μόνο τον χειμώνα του 2018-2019, εκτιμάται πως στην περιοχή πέθαναν περίπου 50 δισεκατομμύρια μέλισσες.

Ιδιαίτερη έμφαση, όμως, πρέπει να δοθεί και στην παράμετρο της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, ειδικά σε περιοχές όπου αυτοί είναι περιορισμένοι. Εκτιμάται ότι για τη δημιουργία ενός και μόνο αμυγδάλου απαιτούνται περίπου 3,87 λίτρα νερού –σημαντικό πρόβλημα για μια πολιτεία όπως η Καλιφόρνια όπου η ξηρασία είναι μεγάλη και οι αρχές φθάνουν στο σημείο να γεμίζουν με πλαστικά μπαλάκια δεξαμενές και λίμνες για να μην εξατμίζεται το νερό.